Nie zapłaciłeś faktury? Po 90 dniach musisz skorygować odliczony VAT
Odliczyłeś VAT z faktury kosztowej, ale sam jej nie zapłaciłeś — i minęło już 90 dni od terminu płatności. To nie Twój wybór, tylko obowiązek: musisz oddać odliczony VAT, niezależnie od tego, co zrobi sprzedawca.
Wystawiłeś przelew, ale z jakiegoś powodu faktura kosztowa od dostawcy wciąż czeka na zapłatę — może brak gotówki w firmie, może zwykłe przeoczenie. VAT z tej faktury już dawno odliczyłeś, bo miałeś do tego prawo w momencie otrzymania dokumentu. Problem w tym, że to prawo nie jest bezterminowe, jeśli faktury nie opłacisz.
Po stronie sprzedawcy, który nie dostał zapłaty, działa ulga na złe długi — może (ale nie musi) odzyskać VAT, który oddał fiskusowi od niezapłaconej sprzedaży. Opisaliśmy ją w osobnym artykule o niezapłaconej fakturze — z perspektywy wierzyciela. Ten tekst dotyczy dokładnie odwrotnej strony transakcji: Ciebie jako nabywcy, który tej faktury nie zapłacił. I tu, w odróżnieniu od sprzedawcy, nie ma wyboru — jest obowiązek.
90 dni — ten sam licznik, odwrotny skutek
Licznik startuje w tym samym momencie co po stronie sprzedawcy: 90 dni od terminu płatności wskazanego na fakturze albo w umowie — nie od daty wystawienia faktury. Ale skutek jest lustrzanym odbiciem tego, co dzieje się u sprzedawcy:
| Sprzedawca (wierzyciel) | Ty jako nabywca (dłużnik) | |
|---|---|---|
| VAT | może skorygować VAT należny w dół | musi skorygować VAT naliczony, który odliczył |
| Charakter | prawo, z którego można skorzystać | obowiązek, niezależny od decyzji sprzedawcy |
To najważniejsza różnica względem artykułu o uldze na złe długi: po stronie nabywcy nie ma tu żadnej decyzji do podjęcia. Jeśli po 90 dniach faktura nadal jest niezapłacona, korekta VAT naliczonego jest obowiązkowa — nawet jeśli sprzedawca w ogóle nie skorzysta ze swojej ulgi. Te dwa mechanizmy działają niezależnie od siebie.
Kiedy dokładnie robisz korektę
Korektę wykazujesz w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 90. dzień od terminu płatności — analogicznie jak sprzedawca robi to w swoim rozliczeniu. Zmniejszasz w nim VAT naliczony, czyli w praktyce oddajesz fiskusowi kwotę, którą wcześniej odliczyłeś od tej faktury.
Zapłata w porę ratuje przed korektą. Jeśli uregulujesz fakturę w całości najpóźniej ostatniego dnia okresu rozliczeniowego, w którym mija 90 dni, korekta w ogóle nie powstaje — liczy się faktyczny moment zapłaty, nie deklarowany zamiar.
Zapłata częściowa ratuje tylko część odliczenia. Korekcie podlega wyłącznie VAT przypadający na kwotę, która pozostała nieuregulowana.
Co jeśli zapłacisz później
Korekta VAT naliczonego nie jest ostateczna. Jeśli po jej dokonaniu w końcu zapłacisz fakturę (w całości albo częściowo), masz prawo z powrotem zwiększyć VAT naliczony — w rozliczeniu za okres, w którym dokonałeś zapłaty. To odwrócenie działa proporcjonalnie do wpłaconej kwoty, tak samo jak przy pierwotnej korekcie.
Dlaczego to się w ogóle dzieje
Cały mechanizm — po obu stronach transakcji — ma pilnować spójności systemu VAT. Skoro Ty odliczyłeś VAT od kosztu, którego faktycznie nie zapłaciłeś, system chce, żeby to odliczenie zniknęło, dopóki dług trwa. Dodatkowa funkcja to zachęta do terminowego płacenia: obowiązkowa korekta po 90 dniach jest częstym argumentem w rozmowie z kontrahentem, który zwleka z płatnością — “i tak po 90 dniach musisz oddać VAT, może po prostu zapłać teraz”.
Uczciwa nota o tym, czego dziś nie robi za Ciebie automat
To jeden z tych obowiązków, które łatwo przeoczyć, bo nie ma tu żadnego wezwania z urzędu — korekta jest Twoim własnym obowiązkiem, egzekwowanym dopiero przy ewentualnej kontroli. Uczciwie: Qkwit dziś nie pilnuje automatycznie 90-dniowego terminu przy fakturach kosztowych, których sam nie zapłaciłeś — silnik księguje odliczenie VAT z faktury zakupowej na bieżąco, ale nie generuje jeszcze przypomnienia ani automatycznej korekty po 90 dniach braku zapłaty po Twojej stronie. To pilnujesz na razie sam, najlepiej prostym przypomnieniem w kalendarzu przy każdej fakturze kosztowej, którą płacisz z opóźnieniem — to jedna z rzeczy, które planujemy dołożyć do silnika.
Najczęstsze pytania
Czy muszę czekać na jakiekolwiek działanie sprzedawcy, żeby zrobić korektę?
Nie. Obowiązek korekty VAT naliczonego po Twojej stronie jest całkowicie niezależny od tego, czy i kiedy sprzedawca skorzysta ze swojej ulgi na złe długi. Działasz na podstawie własnego terminu płatności, nie jego decyzji.
Co jeśli zapłacę fakturę dzień po upływie 90 dni?
Korekta i tak jest wymagana za okres, w którym upłynął 90. dzień — liczy się to, czy zapłata nastąpiła przed końcem tego okresu rozliczeniowego, nie sam fakt spóźnienia o jeden dzień. Późniejsza zapłata daje Ci prawo do zwiększenia VAT naliczonego z powrotem, w okresie faktycznej zapłaty.
Czy korekta dotyczy też faktur od kontrahentów zagranicznych?
Mechanizm dotyczy krajowych transakcji rozliczanych polskim VAT-em. Faktury w innych reżimach (np. odwrotne obciążenie, import usług) mają własne zasady — w razie wątpliwości skonsultuj się z księgową.
Co grozi za brak korekty?
To zaległość podatkowa jak każda inna — z odsetkami, jeśli zostanie wykryta przy kontroli lub korekcie deklaracji. Obowiązek nie znika przez sam brak przypomnienia.
Czy jeśli zapłacę tylko połowę faktury, korekta dotyczy całości?
Nie — korekcie podlega tylko VAT przypadający na część, która pozostała nieuregulowana po upływie 90 dni. Od zapłaconej części odliczenie zostaje bez zmian.
Czy to ten sam mechanizm co ulga na złe długi?
To dwie strony tego samego przepisu o niezapłaconych fakturach — Twoja korekta jako nabywcy jest obowiązkowa i symetryczna do ulgi, z której może (ale nie musi) skorzystać sprzedawca. Więcej o stronie sprzedawcy w artykule o uldze na złe długi.
Podsumowanie
✅ Licznik to 90 dni od terminu płatności z faktury lub umowy — nie od daty jej wystawienia.
✅ Po tym terminie musisz skorygować (zmniejszyć) odliczony VAT naliczony — to obowiązek, nie prawo, niezależny od działań sprzedawcy.
✅ Zapłata w całości przed upływem terminu w ogóle eliminuje obowiązek korekty; zapłata częściowa ratuje proporcjonalną część.
✅ Późniejsza zapłata pozwala odzyskać odliczenie z powrotem, w okresie faktycznej wpłaty.
✅ Brak korekty to zwykła zaległość podatkowa, wykrywalna przy kontroli.
✅ Qkwit księguje VAT z Twoich faktur zakupowych na bieżąco, ale nie pilnuje jeszcze automatycznie tego konkretnego 90-dniowego terminu — dziś to sprawdzasz sam.
To nie jest porada podatkowa — stan przepisów na 2026 rok. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza przy większych kwotach, skonsultuj się z księgową lub doradcą podatkowym.
Qkwit prowadzi Twoją księgowość VAT od strony sprzedaży i zakupów — sprawdź, kiedy w ogóle musisz zostać VAT-owcem, jeśli dopiero rozważasz rejestrację, albo zobacz z drugiej strony, co przysługuje Tobie jako sprzedawcy przy niezapłaconej fakturze klienta.
